Diyabet tedavisinde yeni dönem! Uzmandan zayıflama ilaçları için uyarı...

Dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen diyabet hastalığında tedavi yaklaşımları değişiyor. Özellikle tip 2 diyabet hastalarında kan şekeri kontrolünün yanı sıra obezite, kalp-damar hastalıkları ve böbrek sağlığı gibi faktörler de tedavi sürecinde birlikte değerlendiriliyor.

İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Enver Şükrü Göncüoğlu, diyabet tedavisinde kişiye özel planlamanın önemine dikkat çekerek GLP-1 reseptör agonistleri olarak bilinen ilaç grubuna ilişkin açıklamalarda bulundu.

DİYABET SADECE KAN ŞEKERİNİ ETKİLEMİYOR

Diyabetin yalnızca kan şekeri yüksekliğinden ibaret olmadığını belirten uzmanlar, uzun süre kontrol altında tutulamayan kan şekerinin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çekiyor.

Kalp-damar hastalıkları, böbrek fonksiyonlarında bozulma, sinir hasarı ve görme kaybı, diyabete bağlı gelişebilen önemli komplikasyonlar arasında yer alıyor.

Bu nedenle tip 2 diyabet tedavisinde hastanın kilosu, mevcut hastalıkları, kalp ve böbrek sağlığı ile genel risk durumu birlikte değerlendiriliyor.

GLP-1 İLAÇLARI NASIL ETKİ EDİYOR?

Son yıllarda diyabet tedavisinde öne çıkan GLP-1 reseptör agonistleri, vücutta doğal olarak bulunan GLP-1 hormonunun etkilerini taklit ederek kan şekeri kontrolüne katkı sağlıyor.

Uzm. Dr. Enver Şükrü Göncüoğlu, GLP-1 hormonunun işlevini şu sözlerle anlattı: "GLP-1, yemek sonrasında bağırsaklardan salgılanan ve kan şekeri düzenlenmesinde rol oynayan bir hormondur. Kan şekeri yükseldiğinde insülin salgılanmasını desteklerken, glukagon adı verilen ve kan şekerini yükselten hormonun salgılanmasını azaltır."

Bu hormonun mide boşalmasını yavaşlatabildiğini ve iştah üzerinde etkili olabildiğini belirten Göncüoğlu, bazı GLP-1 temelli ilaçların kilo kaybını da destekleyebildiğini ifade etti.

SADECE KİLO VERMEK İÇİN KULLANILMAMALI

GLP-1 temelli ilaçların özellikle kilo kaybı üzerindeki etkileri nedeniyle son yıllarda daha fazla gündeme geldiğini belirten Göncüoğlu, bu ilaçların doktor kontrolü dışında kullanılmasının doğru olmadığını vurguladı.

Göncüoğlu, şu uyarıda bulundu: "Bu ilaçların yalnızca zayıflama amacıyla ve hekim değerlendirmesi olmadan kullanılması doğru değildir. İlaç seçimi yapılırken diyabetin türü, eşlik eden hastalıklar, mevcut tedaviler, olası yan etkiler ve kişiye özgü riskler dikkate alınmalıdır."

Uzman isim, GLP-1 tedavilerinin her diyabet hastası için uygun olmadığını, tedavi kararının hastanın genel sağlık durumuna göre verilmesi gerektiğini belirtti.

KALP VE BÖBREK SAĞLIĞI DA ÖNEMLİ

Tip 2 diyabetin kalp-damar hastalıkları ve kronik böbrek hastalığı açısından önemli risk faktörlerinden biri olduğunu ifade eden Göncüoğlu, tedavi planında bu organların sağlığının da dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Bazı GLP-1 reseptör agonistlerinin belirli hasta gruplarında kalp-damar olaylarının azaltılmasına katkı sağlayabildiğini belirten Göncüoğlu, ancak tüm ilaçların ve hastaların aynı şekilde değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.

Göncüoğlu, "Kan şekeri hedeflerine ulaşmak önemli olsa da hastanın kalp-damar ve böbrek sağlığını göz ardı etmemek gerekir. Bazı kişilerde kalp-damar riskini azaltan veya kilo yönetimini destekleyen ilaçlar tedavi planında öne çıkabilir" dedi.

BU YAN ETKİLERE DİKKAT!

GLP-1 temelli ilaçların bazı hastalarda sindirim sistemiyle ilgili yan etkilere neden olabileceğini belirten Göncüoğlu, özellikle şu şikâyetlerin görülebileceğini ifade etti:

• Bulantı ve kusma
• İshal
• Kabızlık
• Karın bölgesinde rahatsızlık

Bu etkilerin bazı kişilerde tedavinin sürdürülmesini zorlaştırabileceğini belirten Göncüoğlu, ilaçların başlanması, dozlarının değiştirilmesi veya bırakılması kararlarının mutlaka hekim kontrolünde alınması gerektiğini söyledi.

"İLAÇ TEDAVİSİ TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL"

Diyabet yönetiminde ilaç tedavisinin yanı sıra yaşam tarzı değişikliklerinin de büyük önem taşıdığını vurgulayan Göncüoğlu, dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite, yeterli uyku ve sağlık kontrollerinin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtti.

GLP-1 tedavilerinin bu temel yaklaşımların yerine geçmediğini ifade eden Göncüoğlu, sözlerini şöyle tamamladı: "Tip 2 diyabet tedavisinde kişiye özel yaklaşım; kan şekeri kontrolü, kilo yönetimi, kalp ve böbrek sağlığı ile yaşam kalitesinin birlikte değerlendirilmesini gerektirir. GLP-1 temelli tedaviler de bu hedefler doğrultusunda, uygun hastalarda ve tıbbi takip altında kullanılabilecek seçenekler arasında yer alır."